Terapia Skoncentrowana na Rozwiązaniach (TSR) to podejście psychoterapeutyczne, które pomaga skoncentrować się na osiąganiu celów i budowaniu zmian, zamiast wielokrotnego analizowania problemów i ich przyczyn. Z tym podejściem jest związany początek mojej drogi zawodowej. Po ukończeniu 5 letnich studiów psychologicznych to właśnie od szkolenia w coachingu (Multi Lewel Coaching) i Szkolenia I i II stopnia Terapii Skoncentrowanej na Rozwiązaniach rozpoczęła się moja ścieżka kształcenia specjalistycznego.

Co jest charakterystyczne dla terapii TSR?

TSR (ang. Solution Focused Brief Therapy – SFBT) to metoda oparta na współpracy terapeuty z klientem. Ojcem metody jest Steve de Shazeri Insoo Kim Berg. W tym podejściu mówi się o tym, że klient jest ekspertem od siebie, a terapeuta od prowadzenia sesji.

Tutaj podobnie jak w podejściu ericksonowskim ważna jest koncentracja na teraźniejszości i przyszłości, a terapeuta skupia uwagę na poszukiwaniu zasobów, a nie patologii. Przeszłość jest istotna jeśli pomaga znaleźć użyteczne zasoby w radzeniu sobie z obecna sytuacją.

Jeżeli szukasz terapii, która skupia się na tym, co można zrobić tu i teraz, aby poprawić jakość życia, terapia TSR może być dobrym wyborem.

Jak wygląda praca terapeutyczna w terapii TSR?

Podczas terapii terapeuta koncentruje się na zbudowaniu obrazu pożądanej rzeczywistości. W tym celu pyta o to:

• Co ma się zmienić? (pytania o cele, marzenia)
• Jak będzie wyglądało życie po wprowadzeniu zmiany lub rozwiązaniu problemu?
• Co już teraz działa, choćby w niewielkim stopniu?
• Kiedy problem nie istniał, kiedy było dobrze?
• Jak można zrobić kolejny, mały krok w kierunku zmiany?

W TSR terapeuta nie daje gotowych rozwiązań, a pomaga klientowi odkrywać zasoby. Ważne, aby klient mógł odzyskać poczucie sprawczości i wpływu na własne życie.

Dlaczego nie zostałam terapeutką TSR (i zamiast tego pracuję integracyjnie)?

W swojej drodze zawodowej miałam okazję poznawać i uczyć się różnych podejść psychoterapeutycznych. Terapia Skoncentrowana na Rozwiązaniach była jednym z nurtów, który dał mi narzędzia na początku drogi i bardzo mnie zainspirował. Do dziś korzystam z wielu pytań i technik wywodzących się z TSR, ponieważ pomagają klientom odkrywać zasoby, odzyskiwać poczucie sprawczości. Pomagają także koncentrować się na tym, co realnie może prowadzić do pożądanej zmiany.

Szczególnie cenię w tym podejściu sposób patrzenia na drugiego człowieka – z szacunkiem dla jego doświadczeń. Patrzenie przez specjalistę na pacjenta z przekonaniem, że człowiek posiada zasoby potrzebne do wprowadzenia zmian.

Widzę, że jeśli na chwilę specjalista pozwoli sobie i klientowi odejść od problemu i diagnozy wiele celów staje się możliwych do osiągnięcia. Ta filozofia pracy jest mi bliska i pozostaje obecna w moim sposobie prowadzenia terapii.

Jednocześnie, podejmując decyzję o dalszym rozwoju zawodowym, szukałam nurtu, który pozwoli mi głębiej rozumieć proces psychoterapii, mechanizmy wpływające na powstawanie i utrzymywanie się objawów. Interesowała mnie także praca z nieświadomością z wykorzystaniem hipnozy. Zafascynowało mnie to, że można pracować zarówno z tym, co świadome, jak i z nieświadomymi zasobami człowieka, pomagając mu odnajdywać rozwiązania w sposób dopasowany do jego indywidualnych potrzeb. Tak trafiłam na podejście w nurcie Ericksonowskim, które oferowało 4,5 letnie szkolenie uznane przez Polskie Towarzystwo Psychiatryczne. To właśnie ta droga dała mi szersze spojrzenie na proces zmiany, większe możliwości w pracy oraz możliwość używania hipnozy terapeutycznej jako jednej z metod wspierania klienta.

Zdecydowałam się kontynuować swoją ścieżkę kształcenia właśnie w podejściu Ericksonowskim. Ale nadal korzystam z wielu przydatnych pytań wywodzących się z podejścia TSR. Uważam, że nurty terapeutyczne nie konkurują ze sobą, a szersza wiedza z różnych obszarów pomaga w lepszym rozumieniu klienta/pacjenta i wybraniu odpowiedniej formy pracy.

FAQ

Co jest charakterystyczne dla pracy w podejściu TSR?

• koncentracja na zgłaszanych celach, teraźniejszości i przyszłości,
• koncentracja na zasobach,
• wzmacnianie poczucia sprawczości,
• budowanie motywacji do zmiany,
• wykorzystywanie mocnych stron klienta,
• partnerska relacja – klient ekspertem

Czy terapia TSR jest skuteczna?

Badania pokazują, że terapia skoncentrowana na rozwiązaniach może być skuteczną metodą wsparcia. wielu obszarach funkcjonowania człowieka. Podejście może być skuteczne w pracy nad konkretnymi celami, jako metoda wsparcia w kryzysach. O skuteczności terapii decyduje wiele czynników związanych nie tylko z metodą i stosowanymi technikami, ale także relacja terapeutyczną i samym klientem/pacjentem.

Czy terapia TSR jest terapią krótkoterminową?

Najczęściej tak, ale ostateczna liczba spotkań zależy od potrzeb klienta, rodzaju trudności oraz wspólnie ustalonych celów. Terapeuta stara się pracować najkrócej jak to możliwe.

Czy podczas terapii TSR rozmawia się o przeszłości?

Tak, jeśli ma to znaczenie dla procesu zmiany. Główny nacisk kładziony jest jednak na teraźniejszość i przyszłość.

Czy terapia TSR może być prowadzona online?

Tak. Terapia skoncentrowana na rozwiązaniach może być skutecznie prowadzona zarówno w gabinecie, jak i w formie konsultacji online.

Gdzie poczytać więcej na temat terapii skoncentrowanej na rozwiązaniach?

Kiedyś pisałam na ten temat na moim blogu: https://annabus.pl/terapia-skoncentrowana-na-rozwiazaniach/

Dla profesjonalistów. Literatura na temat terapii TSR:

• Steve de Shazer (przekład Krzysztof Pawłusiów), Kiedy słowa były magią
• Insoo Kim Berg, Scott D. Miller (przekład Małgorzata Pawlikowska), Terapia krótkoterminowa skoncentrowana na rozwiązaniu. Pomaganie osobom z problemem alkoholowym.
• Peter De Jong, Insoo Kim Berg (przekład Mateusz Izdebski), Rozmowy o rozwiązaniach.
• Thorana S. Nelson (przekład Tadeusz Stanek), Edukacja i szkolenie w krótkoterminowej terapii skoncentrowanej na rozwiązaniach.